Giữ vững vị trí của ASEAN trong môi trường chiến lược nhiều biến động
Tác giả: ĐOÀN CA (lược ghi)
Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 (AFF 2026) sẽ diễn ra trong hai ngày 9 và 10-6 tại Hà Nội. Trước sự kiện, Thứ trưởng Ngoại Bộ giao Nguyễn Mạnh Cường đã trả lời báo chí về ý nghĩa, tâm trí và kỳ vọng đối với diễn đàn năm nay.
Phóng viên (PV): AFF 2026 có chủ đề “Cung định hình tương lai chung: Hòa bình, thịnh vượng, lấy dân làm trung tâm”. Vì sao Việt Nam lựa chọn thông điệp này cho diễn đàn năm nay, thưa đồng chí?
Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Mạnh Cường: Chủ đề năm nay ánh sáng đúng những ưu tiên cốt lõi mà ASEAN và cả khu vực đang theo đuổi. Hòa bình là điều kiện tiên quyết để phát triển; Thịnh vượng là mục tiêu chung của mọi thành viên trong nước; còn việc làm dân dân ở vị trí trung tâm chính là tinh thần xuyên suốt của Cộng đồng ASEAN.
Không thể xác định được các khu vực tương tự nếu thiếu tham số của những người dân chính là chủ thể, vừa là người thụ hưởng của quá trình hợp tác. Vì vậy, diễn đàn năm nay được thiết kế như một không gian đối thoại mở rộng và rộng rãi, nơi không chỉ có các nhà lãnh đạo mà còn có học giả, doanh nghiệp, giới trẻ, tổ chức xã hội và đại diện các chính quyền, các địa phương cùng lời nói.
PV: Thông điệp về vai trò trung tâm của ASEAN đã được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh tại Đối thoại Shangri-La 2026. AFF 2026 nối tiếp tinh thần đó như thế nào, thưa đồng chí?
Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Mạnh Cường: Tại Đối thoại Shangri-La 2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có bài phát biểu đề tài, trong đó nhấn mạnh sự thiết kế kiến trúc một cấu trúc khu vực mở, bao trùm và lấy làm trung tâm ASEAN. Người đứng đầu Đảng, Nhà nước ta cũng lưu ý rằng, vai trò trung tâm của ASEAN không phải là điều kiện đương nhiên cần được củng cố cố gắng bằng đoàn kết, tự chủ chiến lược và năng lực kiến tạo chương trình nghị sự chung.
AFF 2026 chính là kết nối tiếp theo và cụ thể hóa thần tượng ở cấp độ khu vực hội thoại. Diễn đàn là nơi ASEAN và các đối tác cùng bàn cách giữ Vị trí vững chắc của khối trong một môi trường chiến lược nhiều biến động để mọi sáng kiến, mọi cơ chế mới đều bổ trợ cho nhau và không làm suy yếu vai trò trung tâm của ASEAN.
Việc Việt Nam khởi chiến và chiến đấu tổ chức một diễn đàn như AFF, cùng với công việc tham gia chủ động, có tinh thần trách nhiệm tại các cơ chế khu vực và quốc tế có thể hiện thực hóa tinh thần một thành viên tích cực, có tinh thần trách nhiệm. Đó chính cũng là cách Việt Nam đóng góp thiết thực vào hòa bình, ổn định và phát triển chung của khu vực.
PV: Tự cường cũng là một từ khóa nổi bật của diễn đàn. Đồng chí có thể chia sẻ thêm về nội hàm này?
Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Mạnh Cường: Tự cường là yêu cầu sống còn trong một thế giới biến động nhanh, khó khăn. Nhưng tôi muốn nhấn mạnh một điểm quan trọng là tự cường không đồng nghĩa với kín hay tự động lực của mình. Với các quốc gia vừa và nhỏ, và với cả một khu vực như ASEAN, tự cường thực sự đạt được thông qua hợp tác. Một quốc gia co mình lại không trở nên an toàn hơn mà chỉ dễ bị bỏ qua.
Sức mạnh bền vững không đến từ sự đặc biệt, mà đến từ việc trở thành một mắt xích không thể thiếu trong nhiều mạng lưới hợp tác lúc này để không bên nào dễ dàng đơn phương gây sức ép. Khi các thành viên gắn kết, chia sẻ nguồn lực, kết nối các tầng hạ tầng và phân phối chính sách, mỗi nước đều trở nên vững vàng hơn và cả cộng đồng cũng vậy. Một ASEAN tự cường là một ASEAN biết biến kết nối thành nguồn lực của chính mình.
Thần tượng đó có thể được biết rõ trong các phiên thảo luận năm nay, từ đoàn kết nội khối, phòng xung đột, quản trị trí tuệ nhân tạo (AI) với năng lượng lớn. Điều chúng tôi tâm huyết là đưa ra những vấn đề tưởng tượng như rất cách mô tả gần hơn với đời sống người dân: Hướng tới tiếp cận “AI vì con người”, giúp người dân thích ứng với kinh tế số, thu hẹp khoảng cách số, cung cấp chuyển đổi xanh, một năng lực gắn kết hữu ích với lợi ích thiết thực của cộng đồng. Tất cả đều đều hoàn thiện việc củng cố khả năng tự động hóa của ASEAN trên nền tảng hợp tác.
PV: Đồng chí kỳ vọng như thế nào cho AFF 2026?
Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Mạnh Cường: AFF 2026 diễn ra đúng vào thời điểm ASEAN đang phát triển khai Tầm nhìn Cộng ASEAN 2045. Đây cũng là sự kiện lần ngoại đa phương cấp cao đầu tiên Việt Nam chủ trì sau Đại hội lần thứ XIV của Đảng, cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân cấp nhiệm vụ kỳ kỳ 2026-2031. Chúng tôi kỳ vọng AFF 2026 sẽ đóng góp nhiều góc nhìn, sáng kiến và đề xuất chính sách thiết bị thực tế cho tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN. Và thông qua diễn đàn, Việt Nam mong muốn tiếp tục thể hiện vai trò trò chơi một thành viên chủ động, tích cực, đóng góp trách nhiệm vào công việc chung của khu vực, qua đó phát triển khai thắng lợi đường hoàng ngoại và hội nhập quốc tế của Đảng, Nhà nước.
PV: Trân trọng cảm ơn đồng chí!
Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Mạnh Cường. Ảnh do Cung cấp Bộ Ngoại giao
Tiếng Việt
English
中文
Français
日本語
한국어
Español
Русский
Deutsch
ไทย
ລາວ
हिन्दी
Português